Πολιτικός ηγέτης ή μιντιακός σταρ;

Share:

Μετά τις πρώτες μέρες του Εμανουέλ Μακρόν στην ηγεσία της Γαλλίας, αξίζει, νομίζω, τον κόπο να ερευνήσει κανείς την πραγματικότητα που αρχίζει να διαμορφώνεται σε σχέση με τις προσδοκίες που εξέθρεψε η υποψηφιότητά του σε αντιπαράθεση με τις πράξεις του ως προέδρου της Γαλλίας. Κι αυτό διότι ο Μακρόν ανήκει στη γενιά των «σαραντάρηδων», που διεκδικεί με ένταση πλέον την κεντρική θέση στο πολιτικό τοπίο σχεδόν όλων των χωρών της Ευρώπης, ως η γενιά που φέρνει το νέο, το ριζοσπαστικό, το διαφορετικό σε σχέση με τις παλαιότερες γενιές και κυρίως σε σχέση με την κυρίαρχη ως τώρα αντίληψη σχετικά με την πολιτική. Η παραδοσιακή αντίληψη απαιτούσε μια βασική πολιτική πορεία μέσα από συγκροτημένες κομματικές διαδικασίες, ανέλιξη του υποψηφίου ηγέτη μέσα από τις κομματικές διεργασίες και συγκρότηση ενός επιτελείου (μέσα από το κόμμα) το οποίο θα στήριζε τον ηγέτη στην προσπάθειά του να υπηρετήσει τη χώρα.

Το νέο αφήγημα (εκφραστής του οποίου φαίνεται να είναι ο Μακρόν), απορρίπτει τις παραδοσιακές κομματικές διεργασίες και ίσως και τα κόμματα συλλήβδην, με το αιτιολογικό ότι έχουν πια παλαιώσει ως οργανισμοί, δεν εξυπηρετούν τη σύγχρονη πολιτική αντίληψη και περισσότερο βραχυκυκλώνουν τον ηγέτη παρά τον στηρίζουν και τον βοηθούν. Με τη λογική αυτή ο Μακρόν προβλήθηκε ως ανεξάρτητος από κομματικούς σχηματισμούς και εξελέγη πρόεδρος της Γαλλίας, χωρίς κάποιο κόμμα πίσω του, στο οποίο θα μπορούσε να στηριχτεί για το σχηματισμό κυβέρνησης.  Κάπως έτσι σχηματίστηκε μια διακομματική κυβέρνηση η οποία, σύμφωνα με τον πρωθυπουργό Φιλίπ, θα λειτουργήσει ως πολιορκητικός κριός στις επερχόμενες βουλευτικές εκλογές για να δώσει στο νέο πρόεδρο την πλειοψηφία που χρειάζεται στη βουλή. Δηλαδή ο νέος πρόεδρος διαμορφώνει εκ του μη όντως νέο κόμμα; Αλλά αν τα κόμματα εκπροσωπούν το παλαιό με το οποίο συγκρούεται ο μακρόν, τότε για ποιο λόγο θα πρέπει να σχηματίσει νέο κόμμα; Και ποια ιδεολογική αναφορά θα έχει το κόμμα αυτό; Όλα αυτά αποτελούν ερωτηματικά στα οποία, μέχρι τώρα, δεν έχουν δοθεί πειστικές απαντήσεις, πέρα από την γενική προσπάθεια να αναδειχθεί το πρόσωπο του νέου προέδρου ως ηγετική φυσιογνωμία, κόντρα στα παλαιά και τα κατεστημένα.

Είναι όμως τελικά έτσι; Σε άρθρο της στην ιστοσελίδα Huffington Post, η Φιλίππα Χατζησταύρου ερευνήτρια ΕΛΙΑΜΕΠ, δικηγόρος, παραθέτει ορισμένες διαπιστώσεις από τα πεπραγμένα των πρώτων ημερών του Γάλλου προέδρου σε σχέση με όσα διατεινόταν προεκλογικά. Αντιγράφω ένα απόσπασμα: «Με έναν αριστοτεχνικά έξυπνο επικοινωνιακά και συμβολικά τρόπο στήθηκε το πολιτικό προφίλ του Μακρόν πείθοντας ότι απαντά στο ιδεότυπο του ‘’Πολιτικού Άνδρα του 21ου αιώνα’’: νέος, επιτυχημένος που γνωρίζει τον ιδιωτικό τομέα, άρα έχει βγάλει λεφτά και ξέρει, αλλά συγχρόνως και διανοούμενος με λαμπρές σπουδές, σχεδόν παιδί-θαύμα με προοδευτικές απόψεις, δηλαδή με απόψεις που μπορούν να λύσουν τις αντιφάσεις της σύγχρονης πολιτικής πέρα από τις στείρες ιδεολογικές διαμάχες του παρελθόντος. Η πορεία του νεοεκλεγμένου προέδρου της Γαλλίας είναι πολύ πιο κλασική και κοινότοπη από ό,τι εμφανίστηκε. Ο Ε. Μακρόν αποτυγχάνοντας την εισαγωγή του στην περίφημη École normale Supérieure, κάνει ένα πέρασμα από το Πανεπιστήμιο Nanterre. […] Η μετέπειτα εισαγωγή του στην Εθνική Σχολή της Δημόσιας Διοίκησης αποτελεί την πιο συμβατική επιλογή για την ανερχόμενη ελίτ στο γαλλικό εκπαιδευτικό σύστημα δύο ταχυτήτων.

Πριν βρεθεί στον ιδιωτικό τομέα, υπηρετεί το κράτος στη μεγάλου κύρους και πανίσχυρη Γενική Επιθεώρηση Οικονομικών από την οποία έχουν παρελάσει πολλοί δεινόσαυροι της γαλλικής πολιτικής. Συνολικά δούλεψε περισσότερα χρόνια στο δημόσιο, παρά στον ιδιωτικό τραπεζικό τομέα. Ο χρόνος παραμονής του στους Rothschilds, πριν βρεθεί στην ηγετική ομάδα του Φ. Ολάντ, αποδείχθηκε αρκετός για να κερδίσει πολλά χρήματα και να χτίσει ένα εντυπωσιακό προσωπικό carnet d’ adresses των οικονομικών, πολιτικών και μιντιακών κύκλων. […] Ο Μακρόν είναι παιδί της γαλλικής νομενκλατούρας που φτιάχνει τα μελλοντικά στελέχη της κρατικής μηχανής. Ακολούθησε τα γνωστά μονοπάτια αναρρίχησης όπως και οι περισσότεροι apparatchiks του γαλλικού πολιτικού συστήματος με τη διαφορά ότι τα πέρασε γρήγορα ξεδιπλώνοντας με κομψότητα τον αριβισμό του, γι’ αυτό άλλωστε και συγκρίνεται με στανταλικό ήρωα. […] Αν υπάρχει κάτι που είναι απτό στο κατά τα άλλα θολό και γενικόλογο πρόγραμμα του Μακρόν που με άπλετο λαϊκισμό βάφτισε «και δεξιό και αριστερό»- μόνο το 16% των γάλλων πολιτών ψήφισαν τον Μακρόν για το περιεχόμενο του προγράμματος του – είναι η συνέχιση της απορρυθμιστικής πολιτικής των Σαρκοζί και Ολάντ στα εργασιακά και το ασφαλιστικό, και μάλιστα με χρήση επιταχυμένων νομοθετικών διαδικασιών (προεδρικά διατάγματα, διαδικασία 49.3 του γαλλικού συντάγματος). Βρίσκουμε την παλιά ατζέντα Schröder 2000, την επίσης παλιά πλέον ρητορεία flexicurity, στηρίζοντας κυρίως την φιλελεύθερη πλευρά της παρά την κοινωνική, με τις γνωστές πινελιές του αφηγήματος περί ψηφιακής οικονομίας (start up economy). Η νέα κυβέρνηση Μακρόν έχει κέντρο βάρους της το ‘’μικρό Matignon’’ με την οικονομία, τα δημοσιονομικά, τη βιομηχανία και τη δημόσια διοίκηση να είναι στα χέρια της γκωλικής δεξιάς με τον Μπ. Λε Μερ, γνωστό υπέρμαχο της δημοσιονομικής ορθοδοξίας, να προΐσταται του Υπουργείου Οικονομίας.»

Ποια συμπεράσματα μπορούμε να βγάλουμε μέσα από αυτή την ανάλυση; Καταρχάς θα μπορούσαμε να καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι δεν αρκεί να είσαι νέος ηλικιακά για να εκπροσωπείς το νέο. Η νεότητα, πολλές φορές, συνδυάζεται με τις πλέον συντηρητικές πρακτικές της πολιτικής αντίληψης. Επιπλέον θα πρέπει να αντιληφθούμε ότι καμία προσωπικότητα από μόνη της δεν αρκεί για να διαμορφώσει συνθήκες πολιτικής καινοτομίας. Κάθε ηγέτης, όσο ικανός και φωτισμένος κι αν είναι, έχει ανάγκη ικανούς συνεργάτες και μάλιστα τους καλύτερους που θα μπορούσαν να βρεθούν στον τομέα τους. Χρειάζεται επίσης μια ομαδική προσπάθεια (αυτό ακριβώς θα έπρεπε να υπηρετούν τα κόμματα) που μέσα από διάλογο στη βάση (δηλαδή μεταξύ των λαϊκών στρωμάτων που στηρίζουν το κόμμα) θα διαμορφώσει το πρόγραμμα και την ιδεολογική πλατφόρμα της πολιτικής της όποιας κυβέρνησης. Σε διαφορετική περίπτωση δεν μιλάμε για δημοκρατία, αλλά για ολοκληρωτικές αντιλήψεις που εξυπηρετούν μόνο τα συμφέροντα των πολυεθνικών και των τραπεζών από τις οποίες ελέγχονται. Αυτό, όμως, είναι και το πιο επικίνδυνο, διότι, αν συνηθίσει ο λαός στον ολοκληρωτισμό, δεν θα έχει ενδοιασμούς αργότερα να καταλήξει σε κάποιον αυθεντικά ολοκληρωτικό, όπως απέδειξε η δεκαετία του 1930!! Ας ελπίσουμε ότι στην προκειμένη περίπτωση η Ιστορία δεν θα επαναληφθεί.

Source: Cosmos

Previous Article

WIM MERTENS ENSEMBLE – Ωδή στην αρχαία Νικόπολη

Next Article

Να αλλάξουμε το κράτος!

Σχετικά άρθρα